Pazar , 29 Kasım 2020

Güncel Yazılar

Trump protestocuları vurmak üzere orduyu seferber etme tehdidi savuruyor Polisin George Floyd’u öldürmesine karşı ABD genelinde kitlesel öfke patlak verdi* Anthony Bertolt 30 Mayıs 2020

George Floyd’un Minneapolis, Minnesota’da polis tarafından öldürülmesine karşı ABD genelinde şiddetli bir tepki olarak protestolar ve gösteriler patlak verdi. Minneapolis’te, Floyd’un öldürüldüğü yerde binlerce kişi toplandı ve Minneapolis Üçüncü Polis Merkezi’ne yürüdü. Perşembe günü çok sayıda yer ateşe verildi. Bu yazı yazılırken yanmaya devam eden Üçüncü Polis Merkezi de bunlar arasındaydı. Minnesota Ulusal Muhafız Teşkilatı, Perşembe akşamı, 500 askerin harekete …

Devamı »

Washington’un Çin ile mücadelede yeni stratejisi – Thierry Meyssan

Covid-19 salgını karşısında Batı’nın siyasi yanıtlarını dayatan grubun Çin karşıtı histerisi ne olursa olsun, mevcut durum Batı’nın Çin’in imalat ürünlerine bağımlılığını göstermiştir. Bu tespit, Trump yönetimini ticareti yeniden dengelemeden, savaşa başvurmaya gerek olmadan askeri bir çatışma iradesine geçmesine yol açtı. İpek Yollarının sabote edilmesi süreci resmen başlatılmıştır. Yönetiminin sağlık kurallarını ihlal eden Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, 13 Mayıs 2020 tarihinde, …

Devamı »

Bir fotoğraf üzerine: Asli, tali ve üretken işçiler – E. Ahmet Tonak

Kapitalizmin “kıt” kaynakları piyasa mekanizmasına bağlı olarak değişik iktisadi faaliyetlere (en kârlı alanlara da demek mümkün) yöneltmesinin sonucu “asli” ihtiyaçların sadece salgın dönemlerinde değil normal dönemlerde de sağlanamamasıdır. Dolayısıyla, “asli” işçi kategorisi vesilesiyle P. Baran ve P. Sweezy’nin yıllar önce esas olarak kapitalizmin ne kadar etkin olmayan, ne kadar israf yaratan bir ekonomik sistem olduğunu gündeme getirişine benzer bir imkân …

Devamı »

Koronavirüs ve Tetiklediği Krizler – Reha Alpay

Koronavirüs tüm dünyayı etkiliyor ve herkes kaygı içinde. Bu kaygıyı anlamamak mümkün değil, ama kaygının yalnız sağlıkla ilgili olmadığını çok boyutlu bir krizle karşı karşıya olduğumuzu da saptamak gerekiyor. Eve kapanmak durumunda olan insanlar yalnız virüs kapıp hastalanmaktan değil, hatta daha çok gelecekten kaygılanıyorlar. Dolayısıyla hem bireysel perspektifle hem toplumsal mücadele açısından bu çok boyutlu krizler yumağını anlamak önemli. Bu …

Devamı »

Latin Amerika COVID-19’un yeni merkez üssü oluyor* Bill Van Auken

16 Mayıs 2020 Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Çarşamba günü yaptığı açıklamada, doğrulanan toplam koronavirüs vaka sayısı bakımından Kuzey ve Güney Amerika’nın ilk kez Avrupa’yı geride bıraktığını duyurdu. Batı Yarımküre’de resmen bildirilen vaka sayısı 1,74 milyona ulaşırken, Avrupa’daki sayı 1,73 milyon. Bu kayma kuşkusuz önemli olmakla birlikte, hem ABD’de hem de Latin Amerika’nın sürekli genişleyen bölgelerinde, bu sayıların virüsün gerçek yayılma …

Devamı »

NEOLİBERAL POLİTİKALAR VE SALGINLAR Dr. Ali Karakoç*

Doğa üzerinde sınırsız tahakküm kuran, amacı insan ihtiyaçlarını karşılamak olmayan, yalnızca kar odaklı üretim yapan bu uygarlık şekli ekosistemi yok etmeye devam etmekte. 1948 yılında, 2. emperyalist paylaşım savaşı sonrası kurulan Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), 72 yıllık bu süreçte ilki 2009 yılında olmak üzere on bir yıllık süre içinde altı sefer “uluslararası kamu sağlığı acil durumu” ilan etti. Acil durumlardan …

Devamı »

MİTHAT SNCAR’IN TBMM 100. YIL OTURUMUNDAKİ KONUŞMASI ÜZERİNE BAZI NOTLAR -METE KAAN KAYNAR

6 Mayıs 2020 Çarşamba İlk başta, hemen yanlışımı düzelteyim: Resmî adı “100. Yıl Özel Oturumu” olan bir TBMM oturumu yok. TBMM’nin açıldığı tarihin 100. yılına denk gelen 23 Nisan 2020 tarihli 27. Dönem 3. Yasama Yılı 88. Birleşim’i var. Bu oturumda hatipler, günün anlam ve önemine binaen konuşmalar yaptılar. Mithat Sancar’ın HDP Eş Genel Başkanı sıfatıyla yaptığı konuşma ise TBMM’de …

Devamı »

ÜÇLÜ KRİZ SARMALINDA İNSAN MANZARALARI[*] SİBEL ÖZBUDUN

“- Ülkenizde faşist var mı? – Faşist olduklarını bilmeyen ama zamanı geldiğinde bunu öğrenecek bir sürü insan var!”[1] İbrahim öldü(rüldü)… Helin ve Mustafa da öyle… Biri adil yargılanabilmek, diğerleri ise türküleri üzerindeki yasakların kalkması için girdikleri ölüm orucunda sonuna dek yürüdüler… Geride acıları kaldı… Ve yüreklere gömülen öfkeleri… Acı ve öfkeyi şimdilik bir yana bırakalım. Ama yitirdiklerini kavlince uğurlamak, onun …

Devamı »

KAPİTALİZMİN DOĞASI, DOĞAYI YOK EDER ! – Hakan Yurdanur

“Kapitalizm bir meta uygarlığı, canlı olan ne varsa ölü metalara dönüştürüyor. Her şeyi metalaştırıyor, şeyleştiriyor, parayla alınır satılır nesnelere, bir kâr aracına dönüştürüyor. Bu niteliğinden ötürü kapitalizme – kadavra medeniyeti diyorum”.    Bu sözlerle başlıyor Fikret Başkaya hocamızın kitabı ” Gençlerle Başbaşa İklim Krizi ve Ekolojik Yıkım “. Kısa fakat bir o kadarda zihnimizde açtığı yeni ufukla uzun bir yol …

Devamı »

Covid-19 fırsatıyla dayatılan küresel siyasi proje* -Thierry Meyssan

Avrupa hükümetlerinin Covid-19 karşısında gösterdikleri budalaca tepkiler, Donald Rumsfeld ve George W. Bush’un eski danışmanları tarafından dikte edildi. Resmi söylemin aksine, hiçbir tıbbi iddiaları yoktur. Salgının gerçekliğine yanıt vermekten çok, Avrupa toplumlarını kendi siyasi-mali projeleriyle bütünleştirmek üzere dönüştürmeyi amaçlamaktadırlar. Covid-19 salgınının doğal mı olduğu yoksa insan eliyle mi yaratıldığı tartışmalarını bir yana koyarsak, salgın bir ulusötesi gruba siyasi projesini tartışılmadan …

Devamı »

İŞÇİ SINIFI NEDEN “EVDE KAL”AMAZ! Corona Günlerinde Karl Marx – Özcan Evrensel

Marx’ın, insanlığın olup biteni yorumlama ve değiştirme çabasına sunmuş olduğu katkının esasta iki yönlü olduğunu söyleyebiliriz. Bunlardan biri tarihsel materyalizm ya da tarihi maddecilik iken diğeri artık değer yasasıdır. Tarihi, maddeci bir temelde okumaya çalışan Marx; insanlık tarihinin siyaset, bilim, sanat, din vb. edimler üzerinden değil esas olarak yeme, içme, barınma, giyinme, sağlık, vb. temelinde geliştiğini vurgulamıştır. Buradan vardığı sonuçlar …

Devamı »

Covid-19 ve Kızıl Şafak- Thierry Meyssan

Covid-19 salgını bugüne kadar 200.000’den fazla insanın ölümüne neden oldu ve milyarlarcasını telaşa ve korkuya sürükledi. Bu panik hali bunların birçoğunu eleştirel düşünceden mahrum bıraktı ve onları aptalca siyasi kararlar almaya ya da bu kararları onaylamaya itti. Yazışmaları Kaiser Health News ve New York Times web sitesi tarafından ortaya çıkarılan, kendilerini Kızıl Şafak (Red Dawn) olarak adlandıran bir grup tanınmış kişi, bir kıyamet ideolojisini …

Devamı »

1 MAYIS’I NEDEN KUTLAMALIYIZ?- Mehmet CAN

Kapitalizm’i diğer sistemlerden ve toplumsal formasyonlardan ayıran en temel özellik, dünyanın hemen hemen her yerini metalaştırması ve küresel ulus üstü bir üretim ağını yayabilme kapasitesine sahip olmasıdır. Kapitalizm bir dünya sistemidir. Kapitalizm’i var eden üretim ilişkileri dünyanın iktisadi anlamda şekillenmesinde belirleyicidir… Bu üretim ilişkilerinin ortaya çıkardığı sorunlar ile bugün insanlık bir bütün olarak cebelleşmektedir. İşsizlik, yoksulluk, adaletsizlik, doğanın yağmalanması, ekolojik …

Devamı »

COVID-19 salgını ve ekonomik ulusalcılığın yükselişi* Nick Beams 25 Nisan 2020

Koronavirüs salgını ve onun ekonomik sonuçları, bütün dünyadaki milyarlarca insanın gözleri önünde, kapitalist sistemin apaçık saçmalıklarını olduğu kadar içten çürümüşlüğünü de ortaya çıkarmış durumda. Örnek olaraksa, Amazon’un kurucusu ve dünyadaki en zengin kişi olan Jeff Bezos’un bu yılın başından beri servetini 24 milyar dolar arttırarak 138 milyar doların üstüne çıkarmasına; diğer tarafta ise ABD’deki ve dünya genelindeki hemşirelerin ve sağlık …

Devamı »

Wall Street ölümler üzerine ziyafet çekiyor* David North

18 Nisan 2020 14 Nisan’da, COVID-19 salgınının dünya çapında neden olduğu ölü sayısı 126.000’i geçti. Salı günü Amerika Birleşik Devletleri’nde 2.400’den fazla kişi hayatını kaybetti ve ülke genelindeki toplam ölü sayısı 26.000’e ulaştı. Bu resmi rakamlar, koronavirüse yakalanmaları sonucu hayatını kaybeden insanların gerçek sayısından kuşkusuz oldukça düşüktür. 1930’lardan beri ABD topraklarında Amerikan halkının sosyal refahı üzerinde böylesine yıkıcı bir etkide …

Devamı »

Hiçbir Şey Eskisi Gibi Olmayacak (mı)? – Özgür Müftüoğlu

Fransız yazar/düşünür Andre Gorz;  Doğu Bloku’nun dağılmaya yüz tuttuğu, sosyalizme yönelimin zayıfladığı bir dönemde, 1980’lerin başında yayımlanan “Elveda Proletarya” adlı kitabında, hızla gelişen teknoloji sayesinde makinelerin işçilerin yerini alacağını ve kol işçiliğinin yok olacağını iddia ediyordu. Tez büyük ilgi uyandırdı. Tahmin edileceği gibi liberal akımı benimseyenler bu teze dört elle sarıldı.  Ama asıl ilginç olan, işçi sınıfını temsil ettiğini ya …

Devamı »

Salgın karşısında siyasi korku ve ahmaklık – Thierry Meyssan

Her büyük salgın, her zaman nüfusu yok ederek olmasa da, isyanlar ve siyasi rejim değişikliklerine yol açarak tarihin akışını değiştirmiştir. Panik sonucunda düşünme yeteneğimizi yitiriyor ve toplu olarak hayvanlar gibi hareket ediyoruz. Birçok toplum böylesi dönemlerde aldıkları ahmakça kararlar sonrasında ayakta kalmayı becerememiştir. Sakinleri ev hapsinde tutulan New York’un boş sokakları. Tarihsel olarak, ulusal ekonomileri sarsan büyük salgınların neredeyse tamamını …

Devamı »

RESMİ İDEOLOJİ VE ONUN MAKBUL VATANDAŞI – Mete K. KAYNAR

Resmî ideoloji, yurttaşların düşünmesi, söylemesi, inanması ve tüm bunlara uygun şekilde hareket etmesi için resmî ideologlar tarafından kurgulanmış fikirler, değerler ve ritüeller bütünüdür. Diğer bir ifade ile belirtmek gerekirse resmî ideoloji, bizden inanmamız istenenlerin toplamıdır; yurttaşın zihninin dönüştürülmesi sürecidir. Devlet, çeşitli toplumsal kurumlar aracılığı ile vatandaşının düşünmesini, inanmasını, yapmasını istediklerini ona aktarır; verir. Bu verilenleri içselleştirenler, zihni inşâ edilenler makbul …

Devamı »

Salgın sırasında tehlikeli koşullarda çalışmaya karşı grevler ve protestolar devam ediyor* Marcus Day

Tüm dünyada işçiler, giderek daha yüksek sesle, işyerlerinde yeterli iş güvenliği önlemleri alınmasını, salgın sürecinde gerekli olmayan çalışmaya son verilmesini ve koronavirüs salgınıyla mücadele için gerekli kaynakların aktarılmasını talep ediyorlar. Hemşireler ve sağlık emekçileri, Amazon ve posta işçileri ile market, gıda işleme ve kurye çalışanları da dahil olmak üzere, neredeyse hiçbir koruyucu önlem olmaksızın kritik hizmetlerde çalışanların grevleri ve protestoları …

Devamı »

ABD emperyalizmi koronavirüsü bir silah olarak kullanıyor -Bill Van Auken -21 Mart 2020

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Genel Müdürü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, Perşembe günü dünya genelinde doğrulanan koronavirüs vakalarının sayısının 200.000’e yükseldiğini duyuran konuşmasında şunları söyledi: “Bu salgını yenilgiye uğratmamızın tek yolu, her zaman söylediğimiz gibi, dayanışma. Dayanışma, dayanışma, dayanışma … Biz tek bir insan ırkıyız ve bu aslında yeterli. Bu, insanlığa karşı görünmez bir düşmandır.” İnsanlığın dünya genelinde dayanışması sadece yüce …

Devamı »

ÖN TEKERLEĞIN YÖNÜ -GÜNGÖR ŞENKAL

Birbirine bağlı tekerlek sistemlerinde arka tekerlek ön tekerleği izler. Mekaniğin bir kuralıdır bu. Bu kuralı düşünsel alana uyguladığımızda da benzer bir işleyişle karşılaşırız. Yüzyılların gözlemiyle kalıplaşan bu deneyime göre, Ön tekerlek nereye giderse, arka tekerlek de oraya gider. Yıl, 1973 ve yer İstanbul’du. Necmettin Erbakan Milli Gazete’nin düzenlemiş olduğu ʺSanayi Davamızʺ başlıklı bir konferansın konuşmacısıydı. Milli Gazete ise 12 Ocak …

Devamı »

Alevi öğrencilerin Şubat 1966 Bildirisi: Varlık mücadelesine devam… Faik BULUT

Seyfi Oktay ile Mustafa Timisi’nin bazı Alevi arkadaşlarıyla 1963’te yayınladıkları ortak bildirinin arka planındaki gelişmeleri sıralayalım: Yeni anayasayı hazırlamakla görevlendirilen Anayasa Komisyonu Başkanı Ord. Prof. Dr. Sıdık Sami Onar, devletin Sünnilere tanıdığı olanakları (ibadet, inanç eğitimi, cemevi kurmak gibi) Alevilere de tanıması gerektiği görüşündeydi. Faik Bulut Gazete Duvar’daki 5 Şubat tarihli makalemde, Alevilerin “kimlik mücadelesini” tanımlamıştık… Yayından sonra ülkenin farklı yerlerinden …

Devamı »

« NATO Go Home! » Thierry Meyssan

Amerikan askerleri yirmi yıldır yasalarını genişletilmiş Ortadoğu’ya dayatmaktadırlar. Birçok ülke kendisini savunacak bir devletten mahrum bırakılmış durumdadır. Halklar İslamcı diktatörlüklere maruz kalmıştır. Kıtlıkların yanı sıra kitlesel cinayetler de işlenmiştir. Başkan Donald Trump generallerine askerlerini yurda geri çekmesini emretse de Pentagon yarım kalan işini NATO askerleriyle sürdürme niyetindedir. VOLTAİRE İLETİŞİM AĞI | ŞAM (SURİYE) | 18 ŞUBAT 2020 ABD Avrupa Kuvvetleri Yüksek Komutanının …

Devamı »

Vuhan koronavirüs salgını ve dünya çapında bulaşıcı hastalıklar tehdidi – Bryan Dyne

Çin, Vuhan’da yoğunlaşan koronavirüs salgını, birkaç hafta içinde, 11 milyon nüfusuyla New York City’den daha büyük bir küresel metropolün kapatılmasına yol açtı. Salgın, çağdaş toplumun, hiçbir kapitalist hükümetin yeterince hazırlıklı olmadığı tehlikeler olan yeni bulaşıcı hastalık türleri karşısında fazlasıyla savunmasız olduğunu gözler önüne serdi. Tehlikeli maddelere karşı koruyucu elbise giyen bir işçi, Pekin’deki bir metro girişinde bir yolcunun vücut ısısını …

Devamı »

Henüz hiçbir şey görmediniz… Ahmet Haşim Köse

Marx ve Engels’in bize anlattığı çelişik bağ, doğanın edilgen bir oluşum olmadığıdır. İnsanoğlu ancak onun kendi mantığı içinde onunla uyumlu bir ilişki kurabilir. Bu mantığı, bugün olduğu gibi, sermayenin mantığına dönüştürürse doğa kusar. Bugün öylesi bir süreçteyiz: Doğa sermaye toplumuna kusuyor… Bu yıl ‘Uyumlu ve Sürdürülebilir Bir Dünya İçin Paydaşlar’ başlığıyla düzenlenen Davos zirvesi, ardında Donald Trump ve “Gelecek İçin …

Devamı »

Atom Bilimcileri Bülteni, “uygarlığı sona erdirecek nükleer savaş” uyarısında bulunuyor – Andre Damon 25 Ocak 2020

Çarşamba günü, ABD Başkanı Donald Trump’ın azil davasının ikinci gününde Senato salonunda konuşan Kongre üyesi Adam Schiff, “Amerika Birleşik Devletleri, Rusya ile orada savaşabilelim ve burada savaşmak zorunda kalmayalım diye, Ukrayna’ya ve halkına yardım ediyor,” dedi. “Bizim” Rusya ile savaştığımız iddiası, Amerikan halkının çoğunluğuna şaşırtıcı gelecektir. Medya, yıllarca, ABD ile Rusya ya da Çin arasında bir savaş çıkması tehlikesine bir …

Devamı »

SOL-SOSYALİST SÖYLEM ve SOSYALİST EMEKÇİ PARADİGMA Nazım Can 12 Ocak 2020

Eylül 2019‘dan itibaren, sonbaharın sıcak günlerinden, soğuk kış günlerine geçişte dünya, büyük insanlığın, yeni bir hareketlilik ve isyan dalgasına sahne oldu. Doğudan batıya Hong Kong, Endonezya, Hindistan, Afganistan, İran, Irak, Kurdistan, Suriye, Lübnan, Yemen, Somali, Mısır, Libya, Cezayir, Yunanistan, Fransa, Katalanya, İspanya, Şili, Ekvator, Bolivya, Haiti gibi ülkelerde;  işçiler, emekçiler, dar gelirliler ve işsizler; iş, aş talebiyle; işsizliğe, hayat pahalılığına …

Devamı »

Kapital’le modern kapitalizm (II): Sermayenin yatırım kararını kârlılık belirler* -E. Ahmet Tonak 10 Ocak 2020

İleri kapitalist ülkelerdeki kârlılık azalması, sermayedarları kârlılığı arttıracak faktörleri tek tek değerlendirerek, yeni alanlara ve ülkelere yatırım yapmak zorunda bırakır Gazetelerde okuyoruz. Çin dünyanın en büyük ekonomisi olma yolunda. Öte yandan, ABD ile süren “ticaret savaşları” büyümeyi yavaşlatıyor. İsterseniz, bir de sol kesimlerde çok yaygın olan şu klişeyi ekleyelim: “Yabancı sermaye Çin’e gidiyor, çünkü emek ucuz.” Wall Street Journal’a dönelim: …

Devamı »

Libyalılara karşı yeni bir savaş hazırlığı – Thierry Meyssan

Libya’ya yeni silahların ve yeni savaşçıların gelmesi, halka karşı yeni bir savaşın habercisidir. Gerçekte, Rumsfelf/Cebrowski’nin bitmeyen savaş stratejisine uygun olarak gerçekleştirilen NATO saldırısından bu yana ortalık hiç durulmadı. Başoyuncular, ek bir aşamayı geçerek hiçbir şeyi çözemeyecek, ancak çatışma bölgesini genişleteceklerdir. Başbakan Fayiz el-Saraç, Savunma Müsteşarı Tuğgeneral Salah el-Namuş ile birlikte Türkiye’nin müdahale planını görüşürken. Libya ve Sahel’deki mevcut dramatik durumun …

Devamı »

AB için güç kullanma zamanı geldi – Thierry Meyssan

Yeni Avrupa Komisyonu, ABD’nin geri çekildiği dönemde planını açıkça ortaya koydu: Batı Avrupa’ya, XVI. ve XIX. yüzyıllar arasında dünyanın geri kalanı üzerinde sahip olduğu hakimiyeti yeniden kazandırmak. Bunu yapmak için, filozoflarının sözcüklerini karşıt anlamlarıyla kullanan ucuz bir ideolojiyi benimsemektedir. Bu duruş gülünç olsa da savaşa yol açması olasılığı vardır. Eski Alman Savunma Bakanı Ursula von der Leyen, Spitzenkandidat Manfred Weber …

Devamı »

RUSYA’DA DEVRİMDEN TEK PARTİ DİKTATÖRLÜĞÜNE REHA ALPAY

1917 Rus devrimi yüzüncü yılında yeniden tartışmaya açıldı ve günümüze kadar da bu tartışmalar derinleşerek sürüyor. Bunda son 20-30 yılda tarihçilerin bir çok detayı ortaya dökmesi de etkili oldu. İkili iktidar yerine “üçlü iktidar” terimi ortaya atıldı; taban örgütlenmelerinin devrimdeki rolü daha detaylı irdeleniyor. Bu tartışmalara bir katkı da Eylül ayında yayınlanan “1917-1918 Rusya’da Devrimden Tek Parti Diktatörlüğüne” adlı kitabıyla …

Devamı »

CHELSEA MANNING UNUTULMAMALI! ERIC LONDON 20 Aralık 2019

17 Aralık Çarşamba günü, ifşaatçı Chelsea Manning, 32. doğum gününü, bir büyük jüri önünde WikiLeaks’in kurucusu Julian Assange aleyhine ifade vermeyi reddettiği için dokuz yıldır hapsedildiği Alexandria, Virginia’daki bir hapishane hücresinde tek başına geçirdi. Amerikan egemen sınıfı, Manning’i hapsederek, dünya halklarının emperyalist savaş suçlarını öğrenme ve savaşlara muhalefet etme hakkı olmadığı biçimindeki diktatörlük ilkesini yerleştirmeye uğraşıyor. Nihai amaç, geleceğin daha …

Devamı »

KAPİTAL’LE MODERN KAPİTALİZM (I): EMEK SÜRECİNDE EMEK GÜCÜNÜN KULLANIM DEĞERİNE TAHAKKÜM* E.AHMET TONAK

Kapitalist, satın aldığı emek gücüne emek sürecinde neredeyse her istediğini yapar. Tabii ki çalışma hayatını düzenleyen yasaların el verdiği ya da o yasaları çiğneyebildiği ölçüde. Amaç olabildiğince artık emeği emekçiden emebilmektir. Bunun için de işçiye göz açtırmamak, işçinin tam da kendisinden beklendiği biçimde eksiksiz işini yerine getirmesini sağlamak şarttır. Denetim eldeki bütün imkanlar kullanılarak yapılmalı, gerektiğinde işini tavsatan, söylenin dışına çıkan işçi …

Devamı »

“KIZIL’I MOR’A BOYAMAK” MI? HAYIR, TEŞEKKÜRLER![*] SİBEL ÖZBUDUN

Bu yıl ‘25 Kasım Kadına Şiddetle Mücadele Günü’ gösterilerine iki olay damgasını vurdu. İlki, bir grup sosyalistin üzerinde “Ya Sosyalizm Ya Ölüm” yazılı bir pankartla İstanbul’da gösterilerin yapıldığı alanına girmesi; ikincisi ise, polisin gösterinin sonlandırılması için göstericilere saldırması… İlginçtir, olaylardan ilki, sosyal medyada daha fazla tepki konusu oldu, daha fazla tartışma konusu edildi. Feminist cenahtan yükselen itirazlara göre, feministlerin “uhdesinde”ki(?) …

Devamı »

İran yönetimi protestoların ardından interneti kesti* Keith Jones 23 Kasım 2019

İran’daki burjuva ulusalcı yönetim, benzin fiyatlarındaki sert artışa karşı kimi yerlerde şiddete yönelen kitlesel protestolarla sarsılıyor. Cuma günü, zammın etkisini göstermeye başlamasından sadece birkaç saat sonra gösteriler patlak verdi ve yollar kapatıldı. Haberlere göre protestolar Cumartesi ve Pazar günler yüz dolayında kent ve kasabaya yayıldı ve bazı kentlerde Pazartesi günü de devam etti. Hükümet sözcüsü Ali Rabiei, Pazartesi günü “bazı …

Devamı »

ÇOCUKLARA REKLAMLAR Cengiz Başkaya

Çocukları hedefleyen reklamlar pedogojik, psikolojik, sosyolojik, sağlık, etik, ekonomik açılardan ayrı ayrı değerlendirmeyi gerektiriyor. Çocukluk sürekli ve hızlı bir gelişim ve değişim süreci. Bu dönemin kendine has özellikleri reklam endüstrisine birçok fırsat sunuyor.  Amerikan Psikoloji Derneği’nin kapsamlı bir araştırmasının sonuçlarına göre çocuklar dört yaşına kadar gerçeklikle fanteziyi ayırt edemiyorlar. Yedi yaşına kadar reklamla oyunu ayrı kavramlar olarak algılamıyorlar.  Reklamlar çok …

Devamı »

İnsan, aklıyla insandır -Kadir Cangızbay

Emin Çölaşan’ın FETÖ’cülükten yargılandığı, Eren Erdem’in de yüzlerce gün tutuklanıp hüküm giydiği rejim, demokrasi mi yoksa bir “korku” rejimi midir? İnsanların ne söylediğinden, ne yazdığından, ne yaptığından bağımsız olarak işlerinden, yetmedi, içeri atılabildiği, akılla takip edilemeyeceği şekilde… Korku rejimi aslında “terör” kelimesinin kullanılmasıyla başlar; zira bu Fransızca kelimenin bire bir Türkçe karşılığı vardır: Dehşet/tedhiş. İnsan ayıdan korkar, ama şehirdeki evinin …

Devamı »

Bolivya’da ABD destekli darbe -Bill Van Auken 14 Kasım 2019

Güney Amerika’nın en yoksul ülkesi Bolivya, Pazar günü Devlet Başkanı Evo Morales’in, Devlet Başkanı Yardımcısı Álvaro García Linera’nın ve çeşitli bakanların, eyalet valilerinin ve hükümet yetkililerinin istifasına yol açan ABD destekli darbenin ardından bir iç savaşın eşiğinde bulunuyor. Morales, García Linera ve diğerleri Meksika’ya sığınmak için ülkeyi terk ederken, temsil ettiklerini iddia ettikleri Bolivyalı işçiler, köylüler ve yerli çoğunluk, sokaklarda …

Devamı »

TOPLUMLARIN ALTYAPI ANATOMİSİ VE MARKSİZM –VI- Nazım Can 12 Kasım 2019

Sosyalist Emekçi Mülkiyet Biçiminin, Toplum Altyapı İnşasındaki Önemi ve Devrimci Rolü ‘Tarihi Toplumsallaşma Süreci’ boyunca insanlık, ilkel topluluğa ait elden ağza geçim biçimi ile farklı uygar toplum üretim biçimleri aşamalarından geçerken, yaşadıkları zamanın ve mekânın, ruhuna ve doğasına uygun olarak, maddi ve manevi olmak üzere, iki tür alet üretip, ivmelendirerek geliştirmektedir. Bunlardan birincisi, ok, yay, kazma, kürek, karasaban, traktör, otomobil, …

Devamı »

Prof. Dr. Uğur Eser Özgür Üniversite’nin sorularını yanıtladı: 2020 Yaklaşırken Dünyanın Hali ve Türkiye’nin Krizi 08.11.2019

2019 yılının sonuna gelinirken Dünya ekonomisinin genel görünümü nedir? Küresel ekonominin “uzun durgunluk” yıllarından çıkacağı ve kapitalizmin merkezlerinden başlayan ve “yükselen piyasa ekonomileri”ne oradan da gelişmekte olana ülkelere yayılan bir büyüme dalgasının yaşanması beklenebilir mi? Yoksa hem ekonomik büyümenin yavaşladığı hem de küresel ticaretin daraldığı yeni bir evreye mi geçiliyor? Bu yılın sonuna gelinirken dünya ekonomisinin içinde bulunduğu durgunluğun daha …

Devamı »

Propaganda ve post-gerçeklik- Thierry Meyssan

18 yıldan beri, somut gerçeklere gittikçe daha az değer verdiğini gözlemlediğimiz medyalardaki garip evrimi tartışmaktayız. Bu olguyu sosyal ağlar üzerinden demokratikleşmelerine bağlamaktayız. Aksi takdirde herhangi biri gazeteci olabilir, bilginin niteliği çökebilirdi. Dolayısıyla da söz söyleme hakkı seçkinlere aittir. Peki ya tamamen tersi geçerliyse? Ya öngördüğümüz sansür olguya karşılık gelmiyorsa ama bizzat onun devamı ise? Sisyphos tutkularının dağının zirvesine kayasını zahmetle …

Devamı »

İNGİLTERE’DE KAMYON KASASINDA 39 ÖLÜ İNSAN Adil Okay

Bu beni dehşete düşüren haberi okudunuz mu. Empati yaptınız mı? Çinli oldukları söylenen 39 insan kamyon kasasında imdat çığlıkları atarak, ağır ağır, neredeyse işkence görür gibi soğuktan donarak ölmüşler. Birbirlerine sarılarak ölmüşler. Yardım bekleyerek ölmüşler. 39 İnsan. Muhtemelen içlerinde sizin gibi anne baba olanlar vardı. Düşleri vardı. Köylerinde kasabalarında arkada bıraktıkları çocuklarına, yaşlı yakınlarına çalışıp azıcık para yollamak istiyorlardı. Yani …

Devamı »

TOPLUMLARIN ALTYAPI ANATOMİSİ VE MARKSİZM –V- Nazım Can 16 Ekim 2019

Marksizm’in radikal eleştirisinin önemi Marks’ın teorik tespitleri, yaşamı boyunca, toplumsal yaşamda, karşılık bulamadı. Ama bu süre zarfında, Marks’ın teorik tespitleri ile büyülenen Marksistlerin, Marks’ın teorilerini sorgulamadan, inatla uygulamaya sokmasına karşılık Marks, “Ben Marksist değilim” tepkisine yol açmıştı. Marks’ın teorilerine karşı bu dogmatik tutum, Marks’tan sonra da devam etti. İnatla hala devam etmektedir! Bu dogmatik tutumla beraber, Reel Sosyalizmin çöküşü de …

Devamı »

YAŞASIN ‘DUMANSIZ HAVA SAHASI’ Kadir Cangızbay

İnsanların kendi arabalarında bile sigara içmeleri yasaklanmış. Evde içmeyi de yasaklasınlar; hatta sokakta da. Sigara, sağlığa herhalde zararlı; ancak, hormonlu, GDOlu, Carlyl’li binlerce ürün de öyle: Haydi, onları da yasaklayın. Milyonlarca sigara tiryakisi varken resmî binalarda sigara odaları açmamak bile bir insanlık suçudur ve de gerçekten insan sağlığına ilişkin bir kaygının değil insanları hayatlarının her an ve alanlarında kabahatli ya …

Devamı »

İnsan haklarının teori ve pratiği* Thierry Meyssan

İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi, her sorumluluk sahibi kişinin uygulamaya çalıştığı bir ideali ortaya koymaktadır. Ancak tüm sancıları aynı anda yenmek mümkün değildir. Aynı zamanda, somut bir ilerleme kaydedebilmemiz için bu haklar arasında bir hiyerarşi de oluşturmaktadır. Bazı güçler, kendi işledikleri suçları daha iyi gizleyebilmek için ötekileri insan haklarını ihlal etmekle suçlamaktadırlar. Ağacın ormanı gizlediği durumlar da olabilmektedir. 10 Aralık 1948’de, …

Devamı »

TOPLUMLARIN ALTYAPI ANATOMİSİ VE MARKSİZM –IV- Nazım Can Ekim 2019

Üretici güçlerin devrimci öğesi: İşçi sınıfı mı, yoksa alet ve makine midir? “Bütün üretim aletleri içinde” diyor Marks, “en büyük üretici güç, devrimci sınıfın kendisidir”. [[1]] Ayrıca “Bugün” diyor Marks-Engels, “burjuvazinin karşısında duran bütün sınıflardan yalnız proletarya, gerçekten devrimci bir sınıftır”. [[2]] Bu çalışmada, Marks-Engels’in “en büyük üretici güç, (…) burjuvazinin karşısında duran bütün sınıflardan yalnız proletarya, gerçekten devrimci bir …

Devamı »

Sisi karşıtı protestocular şiddetli baskıya rağmen Mısır sokaklarına geri dönüyor* Bill Van Auken 1 Ekim 2019

Mısırlı işçiler ve gençler, büyük çaplı polis devleti baskısına rağmen Cuma güne yeniden sokaklara dökülerek, 2013’te kanlı bir darbeyle iktidarı ele geçiren General Abdülfettah El Sisi’nin altı yıllık diktatörlüğünün sona ermesini talep ettiler. Geçtiğimiz hafta düzenlenen benzer gösterilerin arkasından gelen protestolar Cuma namazından sonra başladı. En büyük protestolar, Kahire dışındaki kent ve kasabalarda düzenlendi. Mısır başkenti ise tamamen tecrit edilmişti. …

Devamı »

HUKUKUN SERENCAMI-II: YENİ REJİMİN İNŞASI -Uğur Kara

Giriş Bu yazı dizisinin ilk makalesinde,(1) mutlak monarşiye ve teokratik esaslara dayalı Osmanlı siyasal sisteminin 19. yüzyıl reformlarıyla yaşadığı değişim süreci anlatılmış, nihayet 1876 Anayasası ile kısmen de olsa seçilmişlerden oluşan bir yasama meclisine sahip meşrutî monarşiye dönüşümü tahlil edilmişti. Keza, bu ilk yazıda, siyasal rejimin ve devlet-toplum ilişkilerinin 20. ve 21. yüzyıllardaki yapılanması ve seyrindeki belirleyici etkilerinden dolayı, Ermeni …

Devamı »

Savaşın ve diktatörlüğün gölgesinde BM toplantısı* Bill Van Auken 26 Eylül 2019

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun yıllık toplantısı bugün [24 Eylül] başlıyor. En az 90 ülkenin devlet başkanları, Avrupa’da faşizmin yükselişinin ve II. Dünya Savaşı’nda 70 milyondan fazla insanın katledilmesinin ardından kurulan BM’nin New York City’de bulunan genel merkezinde bir araya geliyor. Ekim 1945’te kabul edilen BM Sözleşmesi, kuruluşun “gelecek nesilleri savaş belasından” kurtaracağını taahhüt etmişti. Hitler’in Üçüncü İmparatorluk’unun hayatta kalan önderlerinin …

Devamı »

Washington İran’ı suçlamak için Suudilere yönelik saldırıların üstüne atlıyor* Bill Van Auken 18 Eylül 2019

Kendisine yine dünyanın yargıcı, jürisi ve cezalandırıcısı rolünü biçen ABD emperyalizmi, pervasızca, Ortadoğu’da yıkıcı sonuçları bulunan yeni bir savaşa doğru hızla ilerliyor. Washington bu kez, İran’a karşı savaş bahanesi olarak Cumartesi günü Suudi tesislerine yapılan saldırılara sarılmış durumda. Suudi krallığının petrol üretimini neredeyse yarıya indiren ve günlük küresel çıktıyı yüzde 6 düşüren bu saldırılara ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo’nun verdiği …

Devamı »

Osmanlı, Lübnan ve Suriye’de terör estirdi mi? – Faik Bulut

Aleviler (diğer adıyla Nusayriler) dağdan şehre inemiyorlardı. İndiklerinde kendilerine özgü sarıkları, puşileri veya benzeri giysileri Sünni kesimin fanatikleri tarafından ateşe veriliyordu. Bazen başları veya boyunları yanabiliyordu. Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Avn, 1 Eyül’de Lübnan Devleti’nin kuruluşunun 100’üncü yıl dönümü dolayısıyla Osmanlı’nın, Birinci Dünya Savaşı sırasında ülkesinde “devlet terörü” estirmesi yüzünden kıtlık ve angarya sonucu yüz binlerce insanın mahvolduğunu söyledi. Anadolu Ajansı, …

Devamı »

‘ÇEVRE’ DEĞİL ‘OİKOS’, MERSEDES DEĞİL ROLLS-ROYCE* Kadir Cangızbay

Bundan tam 30 yıl 3 ay once “Türkiye Günlüğü”nün 3. sayısında (Haziran, 1989) ekoloji ve türevi terimlerin ‘çevre’ kelimesi temelinde türkçeleştirmenin hem yanlış hem de yanıltıcı olmanın ötesinde türlü hainlik ve maskaralıklara da cevaz verebileceğini yazmışız. Çevre daima bir merkeze gore vardır, ona gore belirlenir, merkez karşısında bağımlı değişken konumundadır; yani, merkez esassa çevre ikincildir. İşte buna dayanarak kendilerini çevreci …

Devamı »

TOPLUMLARIN ALT YAPI ANATOMİSİ VE MARKSİZM -III- Nazım Can 9 Eylül 2019

İşçi Sınıfı Emekle, Burjuvazi Sermaye ile özdeş olabilir mi? “Birbirine her bakımdan eşit olan iki şeyin durumu…” özdeşlik demektir [[1]]. Bu anlamda, Marksizm’in temel eserlerinde [[2]], “Emek Sermaye çelişkisinden” söz edilirken, aslında ona özdeşmiş gibi “Proletarya Burjuvazi arasındaki çelişkiden” söz edildiği, hemen herkesçe bilinmektedir. Ama ne yazık ki, bu iki çelişki birbirine özdeş durumda değil, tam aksine temele ilişkin farklar …

Devamı »

Biarritz’deki G7 zirvesinin tek kaygısı iletişim* Thierry Meyssan

Başlangıçta Batılı liderler arasında kendi bakış açılarını daha iyi anlayabilmeleri için bir görüş alışverişi platformu olan G7 zirvesi, bir iletişim kaygısı alanına dönüştü. Davetliler, kapalı kapılar ardında düşüncelerini ortaya koymaktan uzak, herkesin şirin görünmeye çalıştığı bir medya şovunun aktörleri haline geldiler. Emmanuel Macron’un gazetecilere ve ABD’li misafiri için2 hazırladığı sürpriz de bunun tuzu biberi olmuştur. Karar alma örgütü değil, bir …

Devamı »

SÖZÜN MİLİTAN EYLEMİ; HAKİKÂTİN BEDELİ ÖDENMİŞ SÖZCÜSÜ[*] TEMEL DEMİRER

“Her şey o kadar karanlık ki, bu bir umut ışığı yakıyor.”[1] En son demem gerekeni, en önce söyleyerek başlayayım: Aydının/ entelektüelin aslî ilkesi, “Non Serviam/ Hizmet Etmeyeceksin”dir. Bu da doğaldır ki iktidara, otoriteye, ulusal ve uluslararası şirketlere hizmet etmemektir… Bu bağlamda aydın/ entelektüel konusunda çokça yazdım; hâlâ da yazıyorum.[2] Kuşkusuz her konuda olduğu gibi, aydın/ entelektüel konusunda yazdıklarımın tümü, elbette, sonuna dek …

Devamı »

21. Yüzyıl faşistlerinin cadısı: Terörist* Kadir Cangızbay

“Cadı avıysa, cadı avı”: Gerçekten de cadı avı; zira düpedüz tedhiş. Bu lafı kimin ettiğini söylemek veya yazmak bile insanı terörist, terör destekçisi veya birisine hakaret etti diye hapse göndermelerine yetiyor; üstelik de neyle suçlandığı kendisine aylarca, hatta yıllarca söylenmeksizin. Tam tamına bir tedhiş rejimi. Hiç kimse nerede ne yaptı, ne söyledi, ondan dolayı teröristlikle suçlanacağını bilemez. Tam bir engizisyon …

Devamı »

‘Önce Dil’in Anlamı -Güngör Şenkal

‘Dünya bu denli karmaşık iken, katı tekdilcilik zaten hayal edilemez olduğundan ikidillilik insan türü için elbette doğal olanıdır. On beş kişiden oluşan en küçük avcı-toplayıcı kabilelerde bile, farklılaşma olacaktır. İnsanlar birbirinin kopyaları değildirler ve en ufak bir farklılık durumunda bile, bir çokdillilik türü çıkacaktır ortaya.’ (1) Önce Dil, Sami Selçuk’un, birinci basımı 1999’da, ikinci basımı 2009’da, üçüncü basımı da bu …

Devamı »

TOPLUMLARIN ALT YAPI ANATOMİSİ VE MARKSİZM -II- Nazım Can 9 Ağustos 2019

İşçi Sınıfı, Burjuvazinin Uzlaşmaz Karşıtı Olabilir Mi? Böyle Bir Şey Mümkün Müdür? Tarihi Tutarlılık Yasası temelindeLenin, Diyalektik Tarihi Materyalizmi veya aynı anlama gelen Sosyal Bilimler Anlayışını [[1]], özetle ve özlü bir biçimde, şöyle ifade etmiştir: “Yeni toplumun, eski toplumdan, başlayan doğuşu; eski toplumdan, yeni topluma geçiş biçimi, doğal bir tarih sürecidir” [[2]] der. İşte! Tam da bu ifadeye uygun olarak: …

Devamı »

KAPİTALİZM ISLAH EDİLEBİLİR Mİ, İNSAN VE DOĞA HUZURA KAVUŞABİLİR Mİ? -Mustafa Durmuş

6 Ağustos 2019 2008 kapitalist krizinin ardından 10 yıl geçmiş olmasına rağmen küresel ekonomi toparlanamadı ve tekrar ekonomik durgunluk eğilimine girdi. Bir türlü eski büyüme dinamizmini yakalayamıyor.  Ayrıca gelir ve servet eşitsizliği ve yoksulluk hem ulusal, hem de uluslararası düzeyde giderek artıyor. Küresel ısınma başta olmak üzere ekolojik sorunlar gezegeni tehdit eder hale geldi. Bölgesel savaşlar ve çatışmalarla birlikte göçlerin …

Devamı »

Trump: Faşist şiddeti siyasi olarak mümkün kılan kişi* Patrick Martin 6 Ağustos 2019

Amerika Birleşik Devletleri’nde geçtiğimiz sekiz günde üç katliam gerçekleşti. Bunlardan ikisi hafta sonu 12 saat içinde meydana geldi. Gilroy, Kaliforniya’daki (saldırgan dahil 4 ölü, 15 yaralı), El Paso, Teksas’taki (20 ölü, 26 yaralı) ve Dayton, Ohio’daki (saldırgan dahil 10 ölü, 16 yaralı) gibi olaylar, bu ülkenin günlük yaşamının parçası haline gelmiş durumda. Basın, yine, her zaman olduğu gibi, trajedi ve …

Devamı »

İktisat Disiplini, Piyasa ve Burjuva Siyasallığı – Aydın Ördek

İktisat, insanın yerleşik, medeni tarihi ile karşılaştırıldığında genç bir bilim. Hep yapıldığı gibi miladını meşhur Milletlerin Zenginliği yapıtının yayınlanması olarak kabul edersek, yaklaşık 250 yaşında. Bana göre bu hayret uyandırıcı bir durum. Nasıl olur da insanın yeniden üretiminin, yani varoluşunun en zaruri yanlarından biriyle özel olarak ilgilenilmemiş, insanlar fiyatların nasıl belirlendiğinin bilgisinden yoksun bir biçimde bu kadar uzun süre yaşamışlardır? …

Devamı »