Davut'un Koridoru: İsrail'in Levant'ı Yeniden Şekillendirmek İçin Gizli Projesi

İsrail, işgal altındaki Golan'dan Irak Kürdistanı'na kadar jeopolitik bir arter inşa etmeyi planlıyor; azınlık ittifaklarını teşvik etme ve İncil'deki iddiaları yerine getirme bahanesiyle Batı Asya'yı yeniden şekillendiriyor.

Mahdi Yağı 

Son yıllarda, Siyonist “ David Koridoru ” kavramı, Tel Aviv'in Levant'taki jeopolitik etkisini yeniden şekillendirme konusundaki stratejik ve politik söyleminde yeniden gündeme geldi. İsrail tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmasa da analistler, koridorun, Kürtlerin kontrolündeki ABD destekli Kuzey Suriye'yi kesintisiz bir kara yolu üzerinden İsrail'e bağlamayı amaçlayan gizli bir proje olduğunu belirtiyor.

"Davut Koridoru" olarak adlandırılan proje, İsrail'in işgal altındaki Suriye Golan Tepeleri'nden başlayarak güney Suriye'yi geçerek Fırat Nehri'ne kadar uzanan bir kara koridoru kurma projesini ifade ediyor. Bu varsayımsal güzergah , Dera, Süveyde, El-Tanf, Deyr ez-Zor vilayetleri ile Irak-Suriye sınır bölgesi Elbu Kemal'den geçerek , işgalci devlete Batı Asya'nın kalbine uzanan stratejik bir kara kanalı sağlayacak.

İncilsel bir proje

Projenin ideolojik kökeni, Siyonizm'in kurucusu Theodor Herzl'e atfedilen yayılmacı bir kavram olan " Büyük İsrail " vizyonudur . Bu vizyon, Mısır'daki Nil'den Irak'taki Fırat'a kadar uzanan bir İncil tasvirinden esinlenmiştir.

Lübnan Üniversitesi'nde uluslararası ilişkiler profesörü olan Dr. Leila Nicola, The Cradle'a yaptığı açıklamada, Davut Koridoru'nun, İsrail'in Suriye, Irak ve Mısır üzerindeki kontrolünü içeren teolojik bir vizyonu temsil ettiğini söylüyor. Bu üçlü, İncil geleneği ve bölgesel hakimiyet açısından merkezi bir öneme sahip. Bölgesel ilişkiler uzmanı Dr. Talal Atrissi de bu görüşü paylaşıyor ve Suriye'deki gelişmelerin İsrail'in tarihi hedeflerine yeni bir jeopolitik gerçekçilik kazandırdığına inanıyor.

Beklendiği üzere, önerilen koridor tartışmalı bir konu, zira birçok kişi tarafından İsrail hegemonyasını genişletmeye yönelik stratejik bir girişim olarak görülüyor. Ancak bunun önünde önemli engeller var. Atrissi'nin belirttiği gibi, koridor, Irak Halk Seferberlik Güçleri (HSG) gibi aktörlerin güçlü sabotajcılar olmaya devam ettiği istikrarsız bölgelerden geçiyor. Özellikle bölgesel çevrenin böylesine hassas ve kapsamlı bir güzergâhı destekleyecek kadar istikrarlı olmaması nedeniyle, en ufak bir sabotaj bile projeyi sekteye uğratmaya yeter.

Stratejik açıdan Davut Koridoru, İsrail'in Arap devletlerinin düşmanlığını dengelemek için bölgesel azınlıklarla (Kürtler, Dürziler, vb.) bağları geliştirme yönündeki uzun süredir devam eden politikasının bir parçasıdır. On yıllardır süregelen bu "çevre ittifakı" stratejisi, İsrail'in 1960'lardan bu yana Kürt özerkliğine verdiği desteğin temelini oluşturuyor . “İsrail”i Fırat’a kadar uzatma projesinin İncil’deki sembolizmi ve stratejik hesaplamaları, koridoru hem bir mitoloji vaadi hem de jeopolitik bir varlık haline getiriyor.

Bayan Nicola ayrıca projeyi, İsrail'in Şah'ın İran'ı ve Türkiye gibi Arap olmayan veya çevre güçlerle flört ederek ve komşu ülkelerdeki etnik ve mezhepsel azınlıklarla ittifaklar kurarak izlediği bir politika olan " okyanus doktrini " çerçevesine yerleştiriyor .

Bu doktrin, İsrail'in etrafındaki Arap duvarını yıkmayı ve onun jeopolitik etki alanını genişletmeyi amaçlıyor. Davut Koridoru, hem manevi mitolojiden hem de stratejik gereklilikten yararlanarak bu paradigmaya mükemmel bir şekilde uyuyor.

Suriye'nin parçalanması

Eski Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad'ın iktidardan düşmesi ve El Kaide bağlantılı Ahmed el-Şara liderliğindeki Heyet Tahrir el-Şam'ın (HTŞ) yükselişi, Suriye'nin parçalanmasını hızlandırdı . Şera hükümeti, ABD destekli Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile Kürt kontrolündeki bölgeleri Suriye devletine katarken Kürt özerkliğini de güçlendiren anlaşmalar imzaladı. Süveyde'de yapılan bağımsız bir anlaşmayla Dürzilerin idari bağımsızlığı korundu , karşılığında ise devlete nominal entegrasyon sağlandı.

Ancak Bay Atrissi, böylesi bir özerkliğin, kısa vadede gerginlikleri kontrol altına almak için bile olsa, bölünmeleri derinleştirme ve dış müdahaleyi teşvik etme riski taşıdığı konusunda uyarıyor. Suriye kıyılarında yaşanan katliamların yarattığı travmanın , azınlıkları, özellikle Alevileri, Şam'daki merkezi otoriteye karşı derin bir şüpheciliğe sürüklediğini ve onları yerel güç düzenlemelerine yönelttiğini kaydediyor . Azınlıklarla ittifak kurma konusunda tarihi bir eğilimi olan İsrail, bunu koruma kisvesi altında nüfuzunu genişletme fırsatı olarak görüyor.

İsrail'in Irak Kürdistanı'yla uzun süredir devam eden ortaklığı, Suriye'nin de yansıtabileceği stratejik bir ilişkiye iyi bir örnektir. Bu yoruma göre, David Koridoru lojistik bir zorunluluktan çok siyasi bir ihtirastır. Koşullar uygun olursa işgalci devlet koridoru kullanarak İran'ı çevreleyebilir ve bölgesel fay hatlarını yeniden dağıtabilir.

Bir altyapı değil, bir etki koridoru

Tel Aviv açısından bakıldığında, güney Suriye artık stratejik bir boşluktur: Suriye ordusu zayıflamış, Türkiye kendi Kürt ikilemleriyle boğuşuyor ve İran bunalmış durumdadır. Boşalan yetkiler, özellikle bölgesel dinamiklerin merkeziyetçi olmayan ve etkisiz bir yönetimi desteklemeye devam etmesi halinde, İsrail'in hakimiyeti için uygun bir ortam yaratır.

ABD, askeri varlığını azaltmasına rağmen İran'ı kontrol altına alma konusunda kararlılığını sürdürüyor. Suriye-Irak sınırındaki El Tanf üssü gibi önemli karakollar, Tahran ile Beyrut arasındaki sözde İran kara köprüsünün kesilmesi açısından hayati önem taşıyor.

Nicola, David Koridoru'nun açık bir ABD politikası olmamasına rağmen, Washington'un ABD'nin stratejik hedefleriyle uyumlu İsrail girişimlerini desteklemesinin muhtemel olduğunu söylüyor:

"ABD, İsrail'in, kendi çıkarlarına hizmet ediyorsa, acil stratejisinin bir parçası olmasa bile, projeyi uygulamasına karşı çıkmıyor. İran'ın etkisini zayıflatmaya ve nükleer programını ortadan kaldırmaya odaklanmış durumda ve Tel Aviv ile bölgesel normalleşmeyi destekliyor . "

2020 İbrahim Anlaşmaları, İsrail'in diplomatik izolasyonuna son vererek ilave manevra alanı sağlıyor. Bir zamanlar kurgu olarak görülen David Koridoru, bölgesel istikrarsızlık bağlamında artık daha makul görünüyor.

İsrail liderleri net sinyaller verdi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 23 Şubat'ta Suriye'nin Şam'ın güneyinde herhangi bir Suriye askeri varlığını reddederek , Suriye'deki Dürzi azınlığı koruma bahanesiyle Kuneytra, Dera ve Süveyde'de silahsızlandırılmış bölgeler oluşturulması konusunda ısrar etti.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, ülkenin parçalanmasını ifade eden bir tabir olan federal Suriye'yi açıkça savundu . Savunma Bakanı İsrael Katz, İsrail askerlerinin Hermon Dağı ve Golan Tepeleri'nde süresiz olarak kalacağını belirterek, Suriye'nin federal birimlere bölünmesi çağrısında bulundu . Koridor haritalarıyla ilgili medyaya sızan bilgiler spekülasyonları körükledi.

Bu önlemler güney Suriye'de büyük tepkiye yol açarken, Han Arnaba, Kuneytra, Nevva, Busra eş-Şam ve Süveyda'da protesto gösterileri patlak verdi. Ancak Nicola'nın da belirttiği gibi Suriye'nin yeni liderliği İsrail'le yüzleşmek konusunda oldukça isteksiz ve proje şekillenirken bile Arap devletleri büyük ölçüde kayıtsız kalıyor. Türkiye ise Suriye'nin Kürtler öncülüğünde bölünmesine şiddetle karşı çıkıyor.

Jeopolitik meseleler ve kesin sınırlar

Sonuç olarak, Davut Koridoru, İsrail'in Suriye'nin jeopolitiğini yeniden şekillendirmek için daha büyük bir projesinin başlangıcını işaret ediyor: Güneyi askeri olarak izole etmek, Kürtleri bir ittifaka bağlamak, güç dengesini değiştirmek ve parçalanmış bir bölgede bir nüfuz koridoru oluşturmak.

İsrail'in hedefleri çoktur. Askeri açıdan koridor stratejik derinlik sağlıyor ve İran'ın Hizbullah'a giden kara yollarını kesiyor. Müttefiklere, özellikle Kürt güçlerine silah ve istihbarat desteği ulaştırılmasına olanak sağlıyor.

Ekonomik açıdan, çoğunluğu Kürt ve petrol zengini bölgelerden oluşan Kerkük veya Erbil ile Hayfa arasında bir petrol boru hattı inşasına olanak tanıyabilir, böylece Türk güzergahları ve Yemen ordusunun müttefiki Ensarullah gibi aktörlerin deniz tehditleri bertaraf edilebilir. Siyasi açıdan İsrail ile Kürtler arasındaki bağları güçlendiriyor, Suriye ve Irak'ın egemenliklerini zayıflatıyor ve Fırat'ın sembolik sınır olduğu Büyük İsrail vizyonunu ilerletiyor.

Ancak bu girişimin riskleri de yok değil. Bölgesel istikrarsızlığı daha da derinleştirme, Suriye, Türkiye, İran ve Irak'ın düşmanlığını çekme ve yeni direniş cephelerinin oluşmasına yol açma tehlikesi taşıyor. İsrail'in bu projeyi gerçekleştirebilmesi, bölgesel durumun evrimine ve bu bağlamda kendini konumlandırabilme yeteneğine bağlı olacaktır.

“Davut Koridoru” projesi henüz yapım aşamasında olabilir, ancak etkileri bölge genelinde hissedilmeye başlandı.

Mehdi Yağı

*mondialisation.ca